Chiến Tranh Vùng Vịnh 2003


Nguyên nhân chiến tranh

Mặc mặc dù cuộc xung đột kéo dài nhiều năm giữa Iran – Iraq đã ngừng theo lệnh kết thúc bắn do liên hiệp quốc làm trung gian vào thời điểm tháng 8/1988, vào thân thập niên 1990 hai đất nước này vẫn không khởi động bàn bạc về một hiệp ước tự do lâu dài. Khi những ngoại trưởng chạm chán gỡ trên Geneva tháng 7 năm đó, triển vọng về độc lập tại khoanh vùng Trung Đông bỗng nhiên trở nên tươi đẹp do có vẻ như nhà chỉ huy Iraq Saddam Hussein vẫn sẵn sàng xong xuôi cuộc xung hốt nhiên và trả lại lãnh thổ đã sở hữu đóng.

Bạn đang xem: Chiến tranh vùng vịnh 2003

Thế nhưng, nhì tuần sau đó, ông Hussein có bài xích phát biểu cáo buộc nước nhẵn giềng Kuwait hút trộm dầu thô tự mỏ dầu Ar-Rumaylah nằm dọc đường biên giới chung. Ông xác minh Kuwait với Saudi Arabia vẫn hủy khoản vay quốc tế 30 tỷ USD của Iraq, đồng thời kết tội họ âm mưu giữ giá bán dầu ở tại mức thấp nhằm mục tiêu gây khó khăn cho các nước nhà xuất khẩu dầu sang trọng phương Tây.

Tên gọi

Cuộc chiến tranh có tương đối nhiều tên điện thoại tư vấn khác nhau. "Chiến tranh Vùng Vịnh" hay "Chiến tranh vịnh Persic" là hầu như thuật ngữ thông dụng nhất để chỉ cuộc xung chợt này ở các nước phương Tây. Quanh đó ra, cuộc xung đột cũng khá được gọi là "Chiến tranh Vùng Vịnh lần máy nhất", chiến dịch "Lá chắn Sa mạc" (Desert Shield) và "Bão táp Sa mạc" (Desert Storm). Ở Anh, các nhà sử học tập và chủ yếu giới gọi đấy là Chiến dịch Granby. Tại Kuwait và nhiều phần các nước Arab gọi trận chiến là "Chiến tranh giải phóng Kuwait". Trong khi người Iraq gọi trận chiến là Um M'aārak - cuộc chiến của những cuộc chiến.


*

Theo trang History.com, lý giải cho câu hỏi ra lệnh quân đội tiến công Kuwait tháng 8/1990, Tổng thống Iraq tuyên tía Kuwait là một trong nhà nước vì thực dân phương tây dựng lên phía bên ngoài bờ đại dương Iraq. Trên thực tế, Kuwait vẫn được nước ngoài công nhận là một trong thực thể lẻ tẻ từ trước khi Iraq được Anh thành lập và hoạt động dưới sự ủy quyền của Hội quốc liên sau cố gắng chiến trang bị nhất.

Sau tuyên bố của ông Saddam Hussein, Iraq bước đầu tập trung quân team ở biên cương giáp Kuwait. Nhận thấy tình rứa "nước sôi lửa bỏng", Tổng thống Ai Cập Hosni Mubarak lên tiếng kêu gọi đàm phán giữa Iraq và Kuwait nhằm mục đích tránh sự can thiệp của Mỹ hay những cường quốc khác ko kể Vùng Vịnh. Cầm cố nhưng, ông Hussein đã cắt đứt đàm phán chỉ sau hai giờ.

Iraq tấn công

Đúng 1 giờ đồng hồ sáng, 3 sư đoàn của bộ chỉ huy các lực lượng Vệ binh cộng hòa (RGFC) đã vượt biên giới giới tấn công vào Kuwait, một sư đoàn cỗ binh cơ giới với một sư đoàn thiết giáp tiến hành cuộc tấn công theo phía nam dọc theo trục Sapwan-Abdally, tiến tới đèo Al-Jalra. Một sư đoàn thiết cạnh bên khác tiến công yểm trợ tự phía tây. Thuộc lúc, vào 1 tiếng 30 phút, một lực lượng tác chiến đặc trưng thực hiện cuộc tấn công thứ nhất vào hà nội thủ đô Kuwait city - một cuộc tấn công bình trực thăng vào những cơ sở cốt yếu của cơ quan chỉ đạo của chính phủ Kuwait.

Trong khi đó, những đội biệt kích đổ xô bằng đường biển tiến công vào cung điện của quốc vương vãi và những cơ sở quan trọng đặc biệt khác của Kuwait. Quốc vương nước này sẽ kịp trốn lịch sự Saudi Arabia, nhưng người em trai của chầu giời khi quân Iraq tấn công vào cung điện Dasman. Đến buổi tối 2/8, xe tăng của Iraq vẫn tiến về phía nam dọc từ bờ đại dương để xâm chiếm những hải cảng.

Ngày 6/8, quân nhóm Iraq thường xuyên củng rứa và bổ sung cập nhật lực lượng. Vào thời điểm này, ít nhất 11 sư đoàn Iraq đang ở hoặc đã tiến vào Kuwait cùng với quân số lên đến mức 200.000 người, được trên 2 nghìn xe tăng yểm trợ.


*
Bản đồ giang sơn Kuwait cho thấy đường biên thuỳ với Iraq cùng Saudi Arabia. Ảnh:: CIA

Mỹ và liên minh tham chiến

Tổng thống Mỹ George H.W. Bush và hàng loạt nước phương tây ngay nhanh chóng chỉ trích cuộc xâm chiếm của Iraq. Chính phủ nước nhà Anh và Liên Xô cũ cũng vậy. Đáng lưu ý, Kuwait chính là đối tác xuất khẩu dầu mỏ khủng của Mỹ.


*
Tổng thống George H.W. Bush chạm chán gỡ binh lực tại Saudi Arabia đợt nghỉ lễ Tạ ơn mon 11/1990. Ảnh: defense.gov

Tại Kuwait, Iraq tăng lực lượng chiếm phần đóng lên khoảng tầm 300.000 binh sĩ. Trong nỗ lực để hấp dẫn sự cỗ vũ từ thế giới Hồi giáo, nhà chỉ huy Hussein tuyên ba một cuộc thánh chiến hạn chế lại liên quân. Ông chủ động liên kết liên minh với tín đồ Palestine bởi lời đề xuất sơ tán Kuwait đổi lại việc Israel rút khỏi những vùng khu vực chiếm đóng. Khi những cố gắng nỗ lực trên phần đa thất bại, Hussein gấp vàng cam kết kết một thỏa thuận chủ quyền với Iran cũng giống như huy động toàn lực quân đội.

Vào tháng 1 năm đó, quân số những lực lượng chuẩn bị sẵn sàng giáp đấu cùng với Iraq vào tầm 750.000 lính, trong số đó có 540.000 lính Mỹ cùng chiến binh 38 nước gồm Anh, Pháp, Đức, Liên Xô, Nhật Bản, Ai Cập, Saudi Arabia với các giang sơn Arab khác…


*

Sa mạc nổi bão

Và sau 17 tiếng bay, 7 “pháo đài bay” B-52, đựng cánh từ địa thế căn cứ không quân Barkdale sinh sống Los Angeles, vẫn đáp xuống Trung Đông vào trong ngày 16/1, sở hữu theo tên lửa hành trình dài dẫn mặt đường bằng định vị vệ tinh sẽ dội bom các trụ sở chỉ huy, nhà máy sản xuất điện, cơ sở hậu cần và trạm smartphone của Iraq.


*
Máy cất cánh chiến đấu F-16A, F-15C cùng F-15E bay trên những giếng dầu bị đốt cháy ở Kuwait trong Chiến dịch Bão táp Sa mạc. Ảnh:defense.gov

Suốt tối đó, những máy bay của liên minh quân sự chiến lược do Mỹ dẫn đầu đã ném bom rải thảm các phương châm ở trong và bao bọc Baghdad, trong các số đó có xí nghiệp vũ khí cùng những mỏ dầu. đồng thời đó, thế giới theo dõi sự khiếu nại trên qua truyền họa vệ tinh trực tiếp. Vào khoảng 19h00, chiến dịch mang mật danh Bão táp Sa mạc ưng thuận được ra mắt tại đơn vị Trắng.

Tướng Mỹ Norman Schwarzkopf đã chỉ huy liên quân tất cả lực lượng của 40 quốc gia. Chiến dịch này là dịp phương Tây phô diễn thế táo bạo về technology quân sự hiện đại bao hàm máy bay ném bom tàng hình, tên lửa hành trình, bom xuất sắc dẫn đường đúng chuẩn và sản phẩm ném bom tầm nhiệt độ ban đêm.

Trong 6 tuần tiếp theo, liên quân mở cuộc ko chiến quy mô to đùng nhắm vào các cơ sở hạ tầng dân sự và quân sự chiến lược trọng yếu đuối của Iraq, trong những lúc chỉ phải đương đầu với sự kháng cự yếu ớt trường đoản cú lực lượng phòng ko của nước nhà Trung Đông này. Máy bay chiến đấu Mỹ thuộc liên quân đã xuất kích bên trên 18.000 lần, thực thi trên 116.000 trận không chiến với thả 88.500 tấn bom. Những lực lượng mặt đất của Iraq chống cự rất yếu hèn ớt và lâm vào tình trạng bất lực vào thời khắc đó.

Biện pháp trả nủa đáng nhiệt tình nhất ở trong phòng lãnh đạo Hussein là tấn vô tư tên lửa SCUD nhằm vào Israel với Saudi Arabia. Ông Hussein hi vọng rằng những cuộc tiến công tên lửa đã kích cồn Israel gia nhập vào vụ xung đột, cho nên vì thế phân tán sự cỗ vũ của trái đất Arab vào chiến dịch của Mỹ. Tuy nhiên, theo yêu cầu của Mỹ, Israel vẫn đứng ko kể cuộc chiến.

Xem thêm:

Bão táp Sa mạc cũng là lần trước tiên hệ thống tên lửa MIM-104C Patriot của Mỹ được chuyển vào thực chiến, nhằm đánh ngăn tên lửa SCUD bởi Iraq phóng vào Israel. Sự kiện này chứng kiến sự “ra mắt” của các loại trang bị tàng hình, tên lửa dẫn đường đúng đắn và cung cấp không gian trên chiến trường. Ngoại trừ ra, chiến tranh Vùng Vịnh cũng ghi dấu ấn ấn với những khái niệm tấn công mới, ví dụ như “chiến tranh tuy vậy song” cùng “chiến tranh dựa trên hiệu ứng”.


*
Đoàn xe tăng T-60 của Iraq khai hỏa vào Chiến dịch Bão táp Sa mạc. Ảnh: AP

Vào ngày 24/2, liên quân tiến hành cuộc tiến công quy mô khủng trên bộ với mật danh “Thanh tìm Sa mạc”. Các lực lượng vũ khí được trang bị nghèo đói của Iraq nhanh chóng bị áp đảo. Kuwait được giải tỏa trong vòng chưa đầy 100 giờ đồng hồ. Nhiều phần các lực lượng của Iraq đã đầu hàng, tháo chạy hoặc bị tiêu diệt. Ngày 27/2, đài vạc thanh của Baghdad tuyên tía Iraq đã tuân theo nghị quyết của LHQ.

Ngày 28/2, Tổng thống Bush tuyên bố hoàn thành bắn, chấm dứt chiến dịch tấn công của liên quân. Theo các điều khoản tự do mà ông Hussein gật đầu sau đó, Iraq sẽ công nhận độc lập của Kuwait và đào thải tất cả các loại vũ khí diệt trừ hàng loạt (bao tất cả vũ khí phân tử nhân, sinh học với hóa học).

Theo tờ USA Today, cuộc chiến tranh Vùng Vịnh là một trong trong những cuộc chiến tốn kém độc nhất vô nhị Mỹ từng tham gia. Trong thời gian 7 tháng, Washington vẫn tiêu 116,6 tỷ USD và tổn thất 383 binh sĩ. Ước tính có khoảng 8.000 cho 10.000 lính Iraq sẽ thiệt mạng, tương đương 1/2lực lượng bên trên bộ, gấp nhiều lần so với số lượng trên 300 fan của lực lượng liên quân.


*
Chuyên gia đạn dược sẵn sàng các viên đạn xuyên gần kề cỡ 105 mm dùng trong xe tăng M1 Abrams vào Chiến dịch Bão táp Sa mạc.Ảnh:defense.gov

Hậu trái của chiến tranh Vùng Vịnh

Ý định thuở đầu của lãnh đạo những nước kết hợp là triển khai một trận chiến tranh “có giới hạn” với chi phí tối thiểu mà lại trên thực tế hậu quả của trận chiến tác động kéo dãn dài trong các năm, cả ở khu vực Vịnh bố Tư cùng trên toàn vậy giới.

Ngay sau chiến tranh, lực lượng của Tổng thống Hussein theo đuổi biện pháp tiếp cận cứng rắn so với các cuộc nổi lên của fan Kurd sống phía Bắc và người Shi’ite làm việc phía nam giới của Iraq. Liên minh vì Mỹ đứng đầu dường như không ủng hộ các cuộc nổi dậy tại Iraq vị sợ rằng bên nước Iraq sẽ ảnh hưởng giải thể nếu những lực lượng này thành công.

Sau trận đánh này, Iraq ngày càng độc thân hơn trong khu vực vực.


*
Tổng thống Hussein trong một bức ảnh chụp năm 1991. Ảnh: Reuters

Trong trong năm sau đó, máy bay của Mỹ với Anh thường xuyên tuần tra bầu trời Iraq, đồng thời áp đặt khu vực cấm cất cánh tại đây, trong khi chính quyền Baghdad tra cứu mọi phương pháp để từ chối thực thi các luật pháp hòa bình, đặc biệt quan trọng cuộc thanh cạnh bên vũ khí của LHQ. Điều này làm cho tái hiện chính sách thù địch vào khoảng thời gian 1998, sau đó Iraq kiên quyết từ chối tiếp nhận các thanh gần kề viên vũ khí. Bên cạnh ra, lực lượng Iraq thường xuyên đụng độ với những máy bay của Mỹ với Anh trong khoanh vùng cấm bay.

Di sản của chiến tranh Vùng Vịnh

Chiến dịch Bão táp Sa mạc không chỉ đặc biệt quan trọng về quy mô ngoài ra về thời điểm. Cuộc chiến này nổ ra vào quá trình cuối của cuộc chiến tranh Lạnh, tình trạng căng thẳng thế giới đã lắng xuống, khiến nhiều nước nhà phương Tây cẩn thận lại túi tiền quân sự của họ.

Cũng có một mối lo lắng sâu nhan sắc rằng thời kỳ hậu chiến tranh Lạnh tạo cơ hội để tùy chỉnh cấu hình - theo lời Tổng thống George H. W. Bush trích dẫn của ông Winston Churchill - một “trật tự quả đât mới” và chiến tranh Vùng Vịnh chính là tiền đề cho bí quyết tiếp cận tương lai của cộng đồng quốc tế.


*

Đối cùng với Tổng thống Bush và Thủ tướng mạo Anh Margaret Thatcher, đơn độc tự mới bao hàm sự không khoan nhượng đối với hành vi xâm lược quân sự và tăng cường sự gắn kết quốc tế, pháp luật quốc tế và những thể chế từ do, bao gồm cả LHQ. Khi làm cho như vậy, họ đang tìm cách thiết lập cấu hình các bội nghịch ứng trọn vẹn và quyết định so với các cuộc khủng hoảng rủi ro quốc tế, về khía cạnh ngoại giao với quân sự.

Quyết định dừng tiến công Baghdad sau 42 ngày dựa trên các phương châm của “trật tự trái đất mới” của những thể chế từ do cũng giống như tuân thủ điều lệ của LHQ. Thủ tướng Anh John Major đang viết vào hồi cam kết của mình: “Nếu các quốc gia đã tham chiến bên trên cơ sở điều khoản quốc tế và lại tự bản thân phá vỡ qui định đó thì tương lai của chưa có người yêu tự nhân loại sẽ tất cả gì ko kể hỗn loạn?”.

12 năm sau, phần lớn nỗ lực nhằm mục đích tạo ra một phương pháp tiếp cận nước ngoài gắn kết với tôn trọng điều khoản cùng thể chế quốc tế, đang bị trận chiến năm 2003 ngơi nghỉ Iraq làm sụp đổ. Đặc biệt, việc thực hiện các chiến dịch quân sự mà không nhận được sự cung cấp của quanh vùng và liên hiệp quốc đã gây bất đồng quan điểm lớn, bên cạnh đó gây tổn sợ hãi nghiêm trọng mang lại uy tín của Mỹ với Anh.

Trong bối cảnh cộng đồng quốc tế tiếp tục đương đầu với một tác hại mới tại khu vực Trung Đông là tổ chức khủng ba Nhà nước Hồi giáo (IS), cơ hội để hàn gắn vết thương cuộc chiến tranh Iraq năm 2003 sẽ có. Mối đe dọa chung do IS tạo ra một lần nữa đem đến thời cơ cho cộng đồng quốc tế đoàn kết và tạo ra một đơn lẻ tự nhân loại mới, dựa trên các liên minh thích hợp pháp, chuyển động thông qua liên hiệp quốc và cùng với các đối tác doanh nghiệp khu vực.